VAA & beroepsgebruik van de bedrijfswagen: zo bereken je het correct

In België is het privégebruik van een professionele wagen nooit fiscaal neutraal. Voor zelfstandigen in personenbelasting (PB) leidt dit tot een privé-aandeel (niet opgenomen in je beroepskosten). Voor bedrijfsleiders in een vennootschap ontstaat er een voordeel van alle aard (VAA / ATN) dat belastbaar is.

In dit artikel leggen onze accountants je het verschil uit tussen beide regimes, hoe je het privégebruik of het VAA berekent en wat het effect is op je belasting.

 

 

In personenbelasting: het beroepsmatig percentage bepaalt je aftrekbare autokosten

Het werkelijk professioneel gebruik bepaalt het percentage dat je mag opnemen als beroepskosten

Als zelfstandige in personenbelasting gebruik je je wagen vaak zowel privé als professioneel. Het is dus een gemengd gebruik. Je moet daarom bepalen welk deel van het gebruik professioneel is.

De autokosten (aankoop, leasing, brandstof, onderhoud, verzekering, …) mogen enkel in je boekhouding worden opgenomen volgens dit beroepsmatig percentage. Ze worden daarna onderworpen aan de fiscale aftrekbeperking (afhankelijk van CO₂, brandstoftype en aankoopdatum van de wagen).

 

Berekening van het beroepsmatig percentage: verhouding tussen professionele en privé-kilometers

Volg hiervoor drie eenvoudige stappen.

 

1. Schat je professionele kilometers:

Dit zijn de verplaatsingen die noodzakelijk zijn voor je activiteit: naar klanten of patiënten, leveranciers, de rechtbank, je accountant, een beroepsopleiding,…

 

 

2. Schat je privé-kilometers, inclusief:

• Trajecten woon-werk (privé),
• Persoonlijke verplaatsingen: boodschappen, vrije tijd, vakantie,…(6000 km/jaar indien je dit niet precies kan bepalen).

 

3. Pas de formule toe:

 

Beroepsmatig percentage (%) = (km professioneel / km totaal) x 100

 

 

Is je beroep eerder sedentair of eerder mobiel?

Als je moeite hebt om je kilometers te schatten, kijk dan naar de organisatie van je werk:

 

Type beroep	Uitleg	Beroepsmatig percentage
Sedentair	Je werkt vooral vanuit je praktijk, kantoor, ziekenhuis	< 50%
Mobiel	Je verplaatst je vaak naar klanten, patiënten, werven, rechtbank, rusthuizen, leveranciers,…	> 50%

 

Woon-werkverkeer is privé, maar geeft recht op een forfaitaire aftrek

Trajecten tussen je woonplaats en je vaste werkplaats (waar je minstens 40 keer per jaar naartoe gaat) zijn privé, tenzij je onderweg een professionele stop maakt (dan is de volledige rit professioneel).

Deze privé-trajecten mogen forfaitair worden afgetrokken aan 0,15 €/km.

Dit forfait is 100% aftrekbaar en niet onderworpen aan de fiscale aftrekbeperking voor autokosten.

 

 

 

Bedrijfsleider in vennootschap: privégebruik leidt tot een voordeel van alle aard (VAA)

 

Het VAA vormt een belastbaar inkomen voor de bedrijfsleider

Wanneer je vennootschap een voertuig ter beschikking stelt en de kosten draagt (aankoop, leasing, verzekering, brandstof, onderhoud,…), ontstaat er een persoonlijk voordeel.

In tegenstelling tot zelfstandigen in PB hoeft er geen percentage voor privégebruik te worden geschat. Alle autokosten worden in de vennootschap geboekt, en een forfaitair voordeel van alle aard (VAA / ATN) wordt bij je bezoldiging gevoegd.

Dit voordeel is onderworpen aan de personenbelasting en aan de sociale bijdragen.

 

 

De berekening van het VAA hangt af van de cataloguswaarde, CO₂ en leeftijd van het voertuig

Het forfait voor het privégebruik van een bedrijfswagen hangt af van verschillende criteria: cataloguswaarde, CO₂-uitstoot en leeftijd van de wagen. De berekening gebeurt volgens deze formule:

 

Cataloguswaarde x [5,5% + (CO₂ voertuig – CO₂-referentiewaarde) x 0,1%] x 6/7 x leeftijdscoëfficiënt

 

 

Cataloguswaarde

De nieuwprijs van de wagen, inclusief opties en incl. btw, zonder rekening te houden met kortingen. Bij aankoop van een tweedehandswagen moet je steeds de oorspronkelijke nieuwprijs terugvinden.

 

CO₂ van de wagen

Terug te vinden op het inschrijvingsbewijs of via Mijn voertuig, mijn plaat op basis van het chassisnummer.

 

 

CO₂-referentiewaarde

Deze wordt jaarlijks aangepast op basis van de gemiddelde uitstoot van nieuw ingeschreven wagens. Ze mag nooit lager zijn dan 4% of hoger dan 18%. Voor elektrische en plug-in hybrides wordt het 4%-tarief gebruikt.

 

Inkomstenjaar	Diesel	Benzine, LPG of aardgas
2022	75 g/km	91 g/km
2023	67 g/km	82 g/km
2024	65 g/km	78 g/km
2025	59 g/km	71 g/km

 

Leeftijdscoëfficiënt

De cataloguswaarde daalt met 6% per jaar vanaf de eerste inschrijvingsdatum, met een maximumdaling van 30%. De leeftijd wordt bepaald op basis van de datum van eerste inschrijving.

 

 

 

👉 Hulp nodig bij de keuze van je volgende wagen? Contacteer onze accountants van BILLY voor persoonlijk advies.