BTW-margeregeling: werking en voorwaarden

Onder de verschillende toepasselijke btw-regelingen neemt de margeregeling een bijzondere plaats in. Ze stelt bepaalde belastingplichtigen in staat om de btw enkel te berekenen op hun winstmarge, en niet op de volledige verkoopprijs. Dit mechanisme vermijdt een dubbele belasting op goederen die al in omloop zijn gebracht zonder mogelijkheid tot aftrek in een eerder stadium. Als je tweedehands goederen, kunstwerken of verzamelobjecten doorverkoopt, kan de btw-margeregeling rechtstreeks op jou van toepassing zijn.

Wat is de btw-margeregeling?

De margeregeling is een bijzondere belastingregeling. Ze richt zich tot belastingplichtige wederverkopers die goederen aankopen bij personen die geen btw kunnen aanrekenen, en ze vervolgens doorverkopen aan derden.

Bij de gewone regeling wordt de btw berekend op de volledige verkoopprijs. Met de btw-margeregeling wordt ze uitsluitend berekend op het verschil tussen de verkoopprijs en de aankoopprijs. Dit verschil vormt de winstmarge.

Op welke goederen is de margeregeling van toepassing?

Vier categorieën goederen kunnen van deze regeling gebruikmaken:

• de tweedehands goederen: elk lichamelijk roerend goed dat hergebruikt kan worden, in de huidige staat of na herstelling (voertuigen, meubelen, elektronische apparaten, kleding, enz.);
• de kunstwerken: schilderijen, beeldhouwwerken, gravures, artistieke foto’s en andere originele creaties;
• de verzamelobjecten: postzegels, munten, specimens uit de natuurwetenschappen, historische voorwerpen;
• de antiquiteiten: roerende goederen van meer dan honderd jaar oud.

Edele metalen en edelstenen zijn uitgesloten van deze regeling. Onroerende goederen en nieuwe goederen eveneens.

Wie kan de margeregeling toepassen?

Voorwaarden voor de wederverkoper

Om deze regeling toe te passen, moet je een belastingplichtige wederverkoper zijn. Dit betekent dat jouw activiteit er geheel of gedeeltelijk in bestaat de betrokken goederen aan te kopen en door te verkopen. Deze voorwaarde geldt met name voor handelaars in tweedehands goederen, brocanteurs, garagisten die tweedehandsvoertuigen doorverkopen of galeriehouders.

Je kunt de margeregeling ook toepassen als de doorverkoop van deze goederen slechts een deel van jouw activiteit uitmaakt. Een garagist die zowel nieuwe als tweedehandsvoertuigen verkoopt, past de margeregeling bijvoorbeeld enkel toe op de in aanmerking komende tweedehandsvoertuigen.

Voorwaarden voor de leverancier

De margeregeling is enkel van toepassing wanneer het goed werd aangekocht bij bepaalde categorieën van leveranciers:

• een particulier (niet-belastingplichtige);
• een vrijgestelde belastingplichtige (artikel 44 van het Btw-Wetboek);
• een belastingplichtige onder de vrijstellingsregeling voor kleine ondernemingen;
• een andere belastingplichtige wederverkoper die zelf de margeregeling heeft toegepast.

Als jouw leverancier btw op de gewone manier aanrekent, kun je de margeregeling niet toepassen op die transactie. Je trekt de btw dan af volgens de gewone regels.

Hoe bereken je de btw op de marge?

De berekeningsformule

De belastinggrondslag is de winstmarge, verminderd met de btw die zelf in die marge is begrepen. In de praktijk gebeurt de berekening door de btw uit het margebedrag te halen.

De btw wordt berekend door de marge te delen door 1,21 (voor het tarief van 21%), en vervolgens het resultaat af te trekken van de brutomarge. De formule luidt: btw = marge × (21/121).

Wat als de marge negatief is?

Als je een goed doorverkoopt tegen een lagere prijs dan de aankoopprijs, is jouw marge negatief. In dat geval is er geen btw verschuldigd op die transactie. Je kunt deze negatieve marge echter niet overdragen naar andere verrichtingen die onder de margeregeling vallen.

Welke factureringsverplichtingen moet je naleven?

De facturering in het kader van de btw-margeregeling is onderworpen aan specifieke regels. In tegenstelling tot de gewone regeling mag de btw niet afzonderlijk op de factuur worden vermeld.

Je factuur moet verplicht één van de volgende vermeldingen bevatten, naargelang het type goed:

• “Bijzondere regeling – Tweedehands goederen”;
• “Bijzondere regeling – Kunstvoorwerpen”;
• “Bijzondere regeling – Voorwerpen voor verzamelingen en antiquiteiten”.

Je mag het btw-bedrag noch het toegepaste tarief vermelden. Dit verbod beschermt het mechanisme van de regeling: jouw klant kan de btw op de marge niet aftrekken, omdat ze niet identificeerbaar is op de factuur.

Btw-margeregeling per transactie of globale margeregeling?

Er bestaan twee berekeningsmethoden naast elkaar. De keuze hangt af van de aard van de goederen die je doorverkoopt.

De regeling per transactie berekent de marge op elke afzonderlijke transactie. Dit is de standaardmethode. Ze is geschikt voor goederen die gemakkelijk identificeerbaar en traceerbaar zijn, zoals tweedehandsvoertuigen.

De globale margeregeling berekent de marge op het geheel van de verrichtingen die gedurende een periode (maand of kwartaal) zijn uitgevoerd. Deze methode is uitsluitend toegestaan voor goederen waarvan de individuele aankoopprijs niet meer dan 1.000 € bedraagt. Ze is geschikt voor brocanteurs of wederverkopers van diverse kleine voorwerpen.

Btw-margeregeling en intracommunautaire transacties

De toepassing van de margeregeling in een intracommunautaire context is aan precieze regels onderworpen. Als je een tweedehands goed aankoopt bij een belastingplichtige wederverkoper die gevestigd is in een andere EU-lidstaat, en die leverancier heeft zelf de margeregeling toegepast, kun je deze regeling ook toepassen bij de doorverkoop.

Als het goed daarentegen het voorwerp uitmaakt van een klassieke intracommunautaire levering (met vrijstelling in het land van oorsprong en belaste verwerving in het land van bestemming), is de margeregeling niet van toepassing. Je past dan de gewone regels voor intracommunautaire btw toe.

Wanneer kies je voor de btw-margeregeling?

De btw-margeregeling biedt een duidelijk fiscaal voordeel: de btw wordt berekend op een beperkte grondslag. Ze is bijzonder interessant wanneer je goederen aankoopt bij particulieren of bij belastingplichtigen die niet verplicht zijn btw toe te passen.

Deze regeling is echter niet altijd de optimale keuze. Als jouw marge hoog is en jouw klant een belastingplichtige is die de btw wil aftrekken, kan de gewone regeling voor hem aantrekkelijker zijn. In bepaalde gevallen kun je zelfs afzien van de margeregeling en kiezen voor de gewone regeling, mits je de voorziene formaliteiten naleeft.

De beschikbare btw-regelingen vergelijken stelt je in staat de meest geschikte keuze te maken voor jouw activiteit. Elke situatie verdient een specifieke analyse, rekening houdend met jouw klantenkring, jouw marges en jouw leveranciers.

Heb je vragen over de btw-margeregeling of over de regeling die het best bij jouw activiteit past? Maak een (gratis) afspraak met onze experts, zij helpen je graag verder 💬